Gerçek Yargıtay kararları · İSG uzmanları için

İSG Davalarında Mahkeme Ne Diyor?

Eğitim eksikliği bir kâğıt sorunu değil — mahkeme kararıdır. İşte işverenin "ben eğitim verdim" dediği yerde Yargıtay'ın gerçekten ne dediği. Müşterinizi ikna etmek için elinizde olsun.

Bir İSG uzmanı olarak en zorlandığınız şey, işvereni eğitimin "formalite değil zorunluluk" olduğuna ikna etmektir. Aşağıdaki kararlar tam da bu konuşmayı sizin yerinize yapıyor: Yargıtay, imzalı katılım formunun tek başına işvereni kurtarmadığını yıllardır söylüyor. İlk iki karar herkese açık; kalan kararların tamamına e-postanızı bırakarak ulaşabilirsiniz.

Karar 1 · Eğitim Yargıtay Hukuk Genel Kurulu · E. 2004/21-365 · K. 2004/369 · 16.06.2004

"İmza attırmak eğitim değildir."

"İşçi sağlığı, iş güvenliği ve yapılmakta olan iş nedeniyle işçinin eğitimi, bir kısım mevzuatı hükümlerini içerir belgelerin kendilerine verilmesi ile değil; eylemli olarak, bu bilgilerin aktarımı ve öneminin kavratılması ile sağlanabilir. Eğitimden sonraki aşama ise, iş güvenliği ile ilgili önlemlerin alındığının ve uygulandığının denetlenmesidir."

Uzman olarak müşterinize ne deyin?

Katılım formundaki imza tek başına savunma değildir. Mahkeme "öğretildi mi, kavratıldı mı, sonra denetlendi mi?" diye sorar. 2026 yönetmeliğinin sınav (en az 60 puan) + giriş-çıkış kaydı + tamamlama raporu şartı tam da bunu kanıtlamak içindir — ölçülebilir ve denetlenebilir kayıt, kâğıt imzadan çok daha güçlü bir savunmadır.

Karar 2 · İşçinin tecrübesi Yargıtay 21. Hukuk Dairesi · E. 2014/23286 · K. 2015/2550 · 16.02.2015

"Adamım zaten ustadır, bilir" savunması geçmez.

Yargıtay, işçilerin tecrübeli veya dikkatli çalışıyor olmasının, işverenin iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini alma ve eğitim verme yükümlülüğünü ortadan kaldırmadığına hükmetmiştir. Tecrübe, eğitimin ve kaydın yerini tutmaz.

Uzman olarak müşterinize ne deyin?

"Bizim ekip işin ehli, eğitime gerek yok" diyen işverene bu karar net cevaptır: kaza anında tecrübe değil, kayıt konuşur. Eğitim verilmemişse, en deneyimli çalışanın kazasında bile sorumluluk işverene döner.

8 karar daha kilitli

Kararların tamamını açın

Kişisel koruyucu donanım, kaçınılmazlık savunması, tazminat sorumluluğu, cezai kusur ve işçinin ağır kusuru üzerine 8 gerçek Yargıtay kararı daha. E-postanızı bırakın, anında açılsın.

Karar 3 · Koruyucu donanımYargıtay 21. HD · E. 2014/21190 · K. 2015/2544 · 16.02.2015

KKD ile önlenebilecek zararda "kaçınılmazdı" denemez.

Kişisel koruyucu donanımın kullanılması ile önlenebilecek bir zarar söz konusuysa, işverenin "kaçınılmaz bir olaydı" savunması kabul edilmez. Eldiven, baret, emniyet kemeri sağlanmamış ve kullanımı denetlenmemişse, sonuç işverenin sorumluluğundadır.

Uzman notu

KKD'nin sadece verilmesi değil, kullanımının ve eğitiminin kayıt altına alınması gerekir. "Verdim ama takmadı" demek için bunu da belgelemek şart.

Karar 4 · Mazeret kabul edilmezYargıtay 21. HD · E. 2016/4174 · K. 2016/5185 · 24.03.2016

"İşyerini yeni açtım, küçük işletmeyim" mazeret değil.

İşveren; işyerini yeni açmış olmasını, tecrübesizliğini veya ekonomik durumunu öne sürerek bilim ve tekniğin gerektirdiği tüm tedbirleri almaktan kaçınamaz. Yükümlülük, işletmenin büyüklüğüne göre azalmaz.

Uzman notu

Küçük müşterileriniz "bize gerek yok" derken bu karar elinizde olsun: yasa küçük-büyük ayırmıyor; online eğitim tam da küçük işletmenin maliyeti düşük çözümüdür.

Karar 5 · TazminatYargıtay 21. HD · E. 2014/10603 · K. 2015/2375 · 12.02.2015

Kusur + illiyet bağı = tazminat sorumluluğu.

İşverenin kusurlu davranışı ile meydana gelen zarar arasında illiyet (nedensellik) bağı bulunduğunda, işverenin tazminat sorumluluğu doğar. Eğitim ve tedbir eksikliği bu illiyet bağının en sık kurulduğu noktadır.

Uzman notu

Eğitim açığı, bilirkişinin işverene kusur yüklediği ilk kalemdir. Kaydı düzgün işletme, illiyet bağını zayıflatan en pratik savunmadır.

Karar 6 · KaçınılmazlıkYargıtay 21. HD · E. 2005/2162 · K. 2005/3880 · 18.04.2005

Önlemle önlenebilecek olayda kaçınılmazlık yoktur.

Alınacak önlemlerle önüne geçilebilecek olaylarda "kaçınılmazlık"tan söz edilemez. Kaçınılmazlık, ancak her türlü tedbir alınmasına rağmen önlenemeyen durumlar için geçerlidir.

Uzman notu

Bilirkişi raporlarında "kaçınılmazlık" payı, alınmış tedbirlerle doğrudan artar. Eğitim kaydı, bu payı işveren lehine yükselten somut delildir.

Karar 7 · İşçinin kusuruYargıtay 21. HD · E. 2019/214 · K. 2019/5354 · 23.09.2019

İşçinin ağır kusuru illiyet bağını kesebilir.

Mahkeme her zaman tek taraflı işlemez: işçinin ağır kusurlu davranışı, somut olayda illiyet bağını kesebilir ve işverenin sorumluluğunu azaltabilir. Ancak bu, ancak işverenin tüm tedbirleri aldığı ve kayıtladığı durumlarda işe yarar.

Uzman notu

İşvereni korumanın yolu da kayıttan geçer: eğitim ve uyarıların belgesi yoksa, "işçi kendi hatası yaptı" savunması da çürür. Kayıt iki yönlü kalkandır.

Karar 8 · Kusur tespitiYargıtay 21. HD · E. 2015/12259 · K. 2016/6381 · 11.04.2016

Kusur, "hangi önlemi aldın, hangisini almadın" diye tek tek incelenir.

Kusurun tespitinde, işverenin işyerinde alması gereken önlemlerin neler olduğu, hangilerini aldığı, hangilerini almadığı ve işçinin bunlara uyup uymadığı ayrıntılı biçimde incelenir; kusur oranı kuşkuya yer vermeyecek şekilde belirlenir.

Uzman notu

Bu "tek tek inceleme" tam da bir kontrol listesi mantığıdır. Eğitim, sınav ve kayıt kalemlerinin her biri, bu incelemede işveren lehine bir kutu işaretler.

Karar 9 · Eğitim eksikliğiYargıtay 9. HD · E. 2018/3124 · K. 2019/2285

Yeterli eğitim verilmemesi doğrudan işveren kusurudur.

İşyerinde yeterli iş sağlığı ve güvenliği eğitimi verilmemesi nedeniyle meydana gelen kazada, işveren kusurlu bulunmuştur. Karar, eğitimlerin kazalardan korunmadaki kritik rolünü ve eksikliğin sorumluluğu artırdığını vurgular.

Uzman notu

"Eğitim eksikliği = işveren kusuru" denklemi en net haliyle burada. Bu, eğitim hizmetinizi satarken kullanabileceğiniz en güçlü tek cümledir.

Karar 10 · Sorumluluğun temeliYargıtay HGK · E. 2015/10-2682 · K. 2019/986 · 01.10.2019

İşverenin sorumluluğunun sınırı içtihatla şekillenir.

Hukuk Genel Kurulu, işverenin iş sağlığı ve güvenliğinden doğan sorumluluğunun temelini ve sınırlarını ele alır; kusursuz sorumluluğun adalet duygusuyla dengelenmesi gerektiğine değinir. Yani sorumluluk sınırsız değildir ama tedbirsizlik affedilmez.

Uzman notu

İşverene dengeli ve gerçekçi konuşun: amaç korkutmak değil, tedbirle sorumluluğu yönetilebilir kılmaktır. Sizin işiniz tam olarak budur.

Bu sayfadaki kararlar kamuya açık kaynaklardan derlenmiş özetlerdir ve yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; hukuki tavsiye veya sonuç garantisi değildir. Künyeler resmî Yargıtay Karar Arama (karararama.yargitay.gov.tr) üzerinden teyit edilebilir. Somut olaylar kendi koşullarına göre farklı sonuçlanabilir.

Bu kararların ortak dersi: kayıt konuşur.

Müşterilerinizin eğitim açığını 2026 yönetmeliğine uygun, sınav + kayıt + raporla kapatın. Kaza anında elinizde gerçek bir savunma olsun.